أحمد أمين (مترجم:سيد غلامرضا سعيدى)

81

مفخر شرق سيد جمال الدين اسد آبادى (فارسى)

در اين‌باره پس از آن‌كه همهء ملت‌هاى مسلمان را به اتفاق دعوت مىكند ، مىگويد : « در اين گفتار منظورم اين نيست كه همه امور به يك شخص معينى واگذار گردد ، زيرا چه بسا كه چنين كارى مقدور نباشد ، بلكه آن‌چه بدان اميدوارى دارم ، اين است كه سلطان و فرمانرواى همه « قرآن » باشد و بس . و وجهه همت همه ، اين باشد و هر صاحب قدرتى به سهم خود بكوشد تا در حدود امكان حافظ ديگران باشد و حيات و بقاى او ، به حيات و بقاى ديگران بستگى داشته باشد » . براى انجام چنين منظورى ، به مناسبت وضع امارت‌هاى « آلمان » را مثل مىزد كه بعد از تفرقه و تشتت متحد شدند و ضمناً همهء دولت‌هاى اسلامى را دعوت مىكرد تا همه با يكديگر هم‌پيمان شوند و زعامت و رهبرى بر عهده بزرگ‌ترين دولت‌ها باشد . سيّد از آن‌جايى كه مىترسيد اين نظام و رژيمى كه دربارهء آن تبلغ مىكند ، ممكن است بين مسلمانان و غير مسلمانان ايجاد نفاق كند گفت : « مبادا كسى تصور كند اين‌كه روزنامه ما غالباً از حقوق مسلمانان دفاع مىكند ، مىخواهد ميان آنها و هموطنان غير مسلمان ايجاد نفاق كند ، بلكه منظور ما حفظ مصالح همه است . همان‌طور كه در سابق نيز با اين همه ملت‌هاى غير مسلمان همكارى داشته‌ايم و قرن‌ها با يكديگر زندگى كرده‌ايم . به هر حال ، چنين نيتى نداريم كه مصالح غير مسلمانان را در نظر داشته باشيم ، همان‌طور كه دين و شريعت ما نيز چنين اجازه‌اى به ما نمىدهد » . محرك اصلى و انگيزه واقعى سيّد در نشر چنين فكر و تشكيل چنان حكومتى كه مورد آرزوى او بود و اخلاق بلند و عزت نفس و